Impreza narodziła się z inicjatywy poznańskich miłośników historii oraz architektury militarnej i przez lata, dzięki ich staraniom, stawała się coraz większa i coraz ciekawsza. Przez lata jej organizatorem i koordynatorem była Poznańska Lokalna Organizacja Turystyczna, ale w 2025 roku po raz pierwszy „stery”, czyli koordynację i promocję wydarzeń oddano stowarzyszeniom fortyfikacyjnym.
W tym roku forma imprezy będzie podobna, ale nie taka sama. Pod koniec kwietnia ogłoszono konkurs dla zainteresowanych działaniami w ramach Dni Twierdzy Poznań 2026, w którym podmioty prowadzące działalność pożytku publicznego mogą się ubiegać o dotacje. Miasto przeznaczyło na ten cel 230 tys. złotych, a każdy realizatorów będzie mógł na swoje działania pozyskać do 40 tys. złotych. Dopuszczalne jest złożenie tylko jednego wniosku przez jeden podmiot. Na 7 maja zaplanowane jest spotkanie z zainteresowanymi, a później – inicjatywa przechodzi w ich ręce – tzn. muszą oni złożyć wnioski o dotacje i stosowne dokumenty.
Stroną informacyjną i promocyjną wydarzenia zajmuje się w tym roku Wydawnictwo Miejskie Posnania, które wspólnie z opiekunami obiektów otwartych w czasie Dni Twierdzy Poznań, przeprowadzi kampanię informacyjną, opracuje całościowy program wydarzenia, mapki i plakaty. Biorący udział w Dniach Twierdzy muszą przygotować program wydarzeń w swoim obiekcie i przesłać go do Wydawnictwa, które zadba, by znalazł się on we wspólnym programie imprezy (papierowym i publikowanym na stronach www). Wydawnictwo zachęca, by wykorzystać okazję i poinformować o możliwościach zwiedzania fortu czy schronu nie tylko w ostatni weekend sierpnia, ale także w ciągu roku, by Dni Twierdzy Poznań nie były tylko weekendowym wydarzeniem, ale także imprezą promocyjną, służącą informowaniu o możliwościach zwiedzania najciekawszych obiektów dawnej Twierdzy Poznań przez cały rok.
Podobnie jak w poprzednich latach możemy się spodziewać, że udział w imprezie weźmie około 30 obiektów, a udostępnionych do zwiedzania będzie kilka IX-wiecznych fortów zewnętrznego pierścienia poznańskich fortyfikacji, schrony różnego typu, szczeliny przeciwlotnicze i inne mniejsze obiekty. Co roku odbywają się także spacery z przewodnikami śladami fortyfikacji. Co ważne, w Dniach Twierdzy Poznań uczestniczą nie tylko społecznicy, ale także instytucje kultury mające pod opieką obiekty forteczne lub mieszczące się w zabytkach o charakterze obronnym.
Są to m.in. Muzeum Uzbrojenia i Muzeum Armii „Poznań” umiejscowione w schronie-laboratorium i kazamatach Fortu Winiary na Cytadeli, Rezerwat Archeologiczny Genius loci na Ostrowie Tumskim prezentujący relikty wałów obronnych grodu na wyspie z czasów Mieszka I i Bolesława Chrobrego, czy Brama Poznania sprawująca opiekę nad Galerią Śluza, która mieści się we wnętrzu śluzy katedralnej zbudowanej przez Prusaków w XIX wieku.
W czasie Dni Twierdzy Poznań będą prezentowane także obiekty późniejsze, zarówno powstałe w czasie II wojny światowej, jak i z okresu „Zimnej wojny”. Te pierwsze to przede wszystkim schrony i szczeliny przeciwlotnicze budowane masowo przez Niemców w czasie okupacji. Wśród miejsc z tego okresu jest m.in. przekształcona w schron przeciwbombowy piwnica pod willą Radia Poznań. W wypadku nalotu miał się w niej ukryć Artthur Greiser, złowrogi gauleiter Kraju Warty w latach 1939-1945. Na zwiedzanie tego schronu turyści powinni zarezerwować około 30 minut + ew. czas oczekiwania w kolejce. Czas zwiedzania szczelin przeciwlotniczych jest podobny. W czasie imprezy będą także prezentowane rozmaite schrony z czasów PRL-u, zarówno zbudowane specjalnie w tym celu, jak i mieszczące się w piwnicach czy pomieszczaniach dostosowywanych w razie zagrożenia do funkcji schronu.
Zwykle największym zainteresowaniem cieszą się forty zewnętrznego pierścienia fortyfikacji. Są to duże kilkupoziomowe obiekty, z długimi korytarzami (około 1 km długości), przejściami podziemnymi, pomieszczeniami i urządzeniami specjalnego przeznaczenia, jak np. prochownie, latryny czy magazyny amunicyjne.
Treść Opiekunowie schronów i fortów dbają o walor edukacyjny i prezentują we wnętrzach wystawy o tematyce historycznej i militarnej, na których można zobaczyć m.in. znaleziska z okresu bitwy o Poznań w 1945 roku, a także elementy wyposażenia fortecznego, jak zapory przeciwpiechotne, zasieki i inne przeszkody saperskie. Są także ekspozycje z przedmiotami z okresu międzywojennego, czasów pruskich, a nawet dawniejszych.
Dni Twierdzy Poznań odbywają się w pełni lata, ale nawet w największy upał udział w niej jest bezproblemowy, bo w schronach, fortach i podziemiach panuje przyjemny chłód. Warto pamiętać o wygodnych butach turystycznych, bluzie z długim rękawem lub kurtce, a najmłodszych wyposażyć w latarki, by mogli rozświetlić tajemnice fortecznych korytarzy, zakamarków, skrytek i schowków.
Udostępnij
Wydrukuj